Renée Weber
Renée Weber zat samen met Anne Frank in de kleuterklas en de 1e klas van de Zesde Montessorischool.
Renée Weber was een dochter van koopman Herbert Friedrich Justus Weber (1905-onbekend).[1] Herbert was geboren als kind van Duitse ouders in Tuguegarao (op het eiland Luzon, Filipijnen).[2] Hij was kantoorbediende van beroep en trouwde op 6 maart 1929 met Johanna Maria Goffree (1910-1944), stenografe.[3] Twee maanden later werd Renée geboren. Op haar archiefkaart in het Amsterdamse bevolkingsregister staat de aantekening 'Ned. art. 5', wat er op duidt dat zij het Nederlanderschap heeft verkregen op grond van het feit dat zij een Nederlandse moeder had.
Renée werd door de Voorbereidende school No. 51 op 27 februari 1933 ingeschreven.[4] Op de foto uit het voorjaar van 1934 van de kleuterklas van Anne Frank is zij het meisje met het donkere haar voor de ladenkast aan de rechterkant. Anne gaf haar nummer 5.[5] Op een foto uit Augustus 1934 staat ze rechts achterin.[6] Op de foto uit 1935 gaf Anne haar nummer 8. Zij is het meisje met de witte strik in het haar, rechts van juffrouw Baldal.[7] Net als Anne kwam zij in klas 1B bij mijnheer Van Gelder. Daarna zaten ze niet meer in dezelfde klas. Op de klassenfoto uit 1936 is zij het meisje in de witte overall rechts naast de muizenkooi. Anne zit rechts van haar op deze foto en gaf haar nummer 8.[8] Na de Zesde Montessorischool ging Renée naar het Gemeentelijk Lyceum voor Meisjes.[9]
In 1940 werd de jongere zus van Renée - Christina Johanna Emma - geboren, maar nog voor haar geboorte werd in datzelfde jaar het huwelijk tussen Herbert en Johanna door scheiding ontbonden. Herbert hertrouwde op 5 februari 1942 met Christina Johanna Maria Starreveld. Uit dit huwelijk werd nog een dochter - Inge - geboren.[2] Johanna beviel in 1941 van een dochter Annemarie. De vader is onbekend.[10]
In een necrologie in het Haarlems Dagblad staat dat de vader van Renée voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog naar het buitenland vluchtte.[11] Maar volgens zijn archiefkaart in het Amsterdamse bevolkingsregister woonde hij tijdens de oorlog in Amsterdam en emigreerde hij in 1947 naar Duitsland.[2] Omdat haar moeder voor een inkomen moest zorgenen, moest Renée voor een groot deel de zorg voor haar jongere zusjes op zich nemen. Er staat ook dat haar moeder een nieuwe vriend kreeg. Hij bleek een NSB'er te zijn, die verlangde dat Renée naar een Duitse school ging.[11] Renées moeder daarentegen, wordt genoemd op een lijst van Noord-Hollandse verzetsvrouwen. Zij was zelf niet aangesloten bij een verzetsgroep, maar ze heeft mogelijk bemiddeld bij het vinden van een onderkomen voor de verzetsgroep van Gerard Badrian (onderdeel was van de groep van Gerrit van der Veen), die een overval had gepleegd op het Huis van Bewaring aan de Weteringschans in Amsterdam en op de Landsdrukkerij in Den Haag.[12]
Renée ontmoette na de oorlog Maxim (Max) Cohen (1923-2015). Zij trouwden op 12 december 1951.[1] Max Cohen woonde samen met zijn ouders, broer Eduard en zus Elly aan het Houtplein in Haarlem, waar vader Benjamin een juwelierszaak had. Tijdens de oorlogsjaren werd deze zaak op last van de Duitse bezetter 'geariseerd' en overgenomen door goudsmid H.J. Stuurman, die tijdens de onderduik van de familie de zaak open heeft kunnen houden. De familie zat verspreid ondergedoken. Vader Benjamin werd vrijwel direct verraden, gearresteerd en van Westerbork naar Auschwitz gedeporteerd.[13] Moeder Roos en zus Elly werden eind mei 1944 gearresteerd op hun onderduikadres en van Westerbork naar Bergen-Belsen gedeporteerd. Beiden stierven daar aan de gevolgen van vlektyfus. Tijdens zijn onderduik vervalste Max persoonsbewijzen. Max en Eduard overleefden beiden de oorlog door gebruik te maken van verschillende onderduikadressen.[14]
Na de oorlog werd de juwelierswinkel voorgezet onder de naam Stuurman & Cohen. Samen met Renée gaf Max leiding aan de zaak. Daarnaast was Renée actief in het verenigingsleven en zette zij zich als vrijwilliger in voor de Women's International Zionist Organization, een organisatie die kwetsbare groepen binnen de Israëlische samenleving een beter leven en gelijke kansen wil geven.[11]
Renée Weber overleed in 2020 op 91-jarige leeftijd.
Bron persoonsgegevens.[15] Adressen: Zoomstraat 49-II, Amsterdam; Volkerakstraat 15-I (1940); Houtplein 15, Haarlem (1956).[1]
Noten
- a, b, c Stadsarchief Amsterdam (SAA), Dienst Bevolkingsregister, Archiefkaarten (toegangsnummer 30238): Archiefkaart Renée Maria Weber.
- a, b, c SAA, Dienst Bevolkingsregister, Archiefkaarten (toegangsnummer 30238): Archiefkaart Herbert Friedrich Justus Weber.
- ^ SAA, Dienst Bevolkingsregister, Persoonskaarten (toegangsnummer 30408: Johanna Maria Goffree.
- ^ Anne Frank Stichting (AFS), Anne Frank Collectie (AFC), reg. code A_Montessori_I_001: Administratie leerlingen K.O. "de Blauwe Zeedistel", volgnummer 203.
- ^ AFS, AFC, reg. code A_AFrank_III_055.062: Klassenfoto van Anne Frank op de Voorbereidende school No. 51, Amsterdam, voorjaar 1934.
- ^ AFS, AFC, reg. code A_AFrank_III_027.065: Klassenfoto van Anne Frank op de Voorbereidende school No. 51, Amsterdam, augustus 1934.
- ^ AFS, AFC, reg. code A_AFrank_III_055.067: Leerlingen uit de klas van Anne Frank op de Zesde Montessorischool, Amsterdam, 1935.
- ^ AFS, AFC, reg. code A_AFrank_III_055.071: Leerlingen uit de klas van Anne Frank op de Zesde Montessorischool, Amsterdam, 1936.
- ^ AFS, AFC, reg. code A_Montessori_I_002: Inschrijvingsboek voor leerlingen van de Zesde Montessorischool, 29 augustus 1932 t/m 6 april 1959, volgnummer 137.
- ^ SAA, Dienst Bevolkingsregister, Archiefkaarten (toegangsnummer 30238): Archiefkaart Annemarie Goffree.
- a, b, c Renée Maria Cohen-Weber (1929-2020): Een streng roeimaatje dat ook wel een beetje plezier wil maken, Haarlems Dagblad, 23 augustus 2020.
- ^ Noord-Hollands Archief: Lijst van Vrouwen in Verzet. Voor Badrian, zie: Historiek: Gerhard Badrian – Verzetsman in Duits uniform.
- ^ Hij werd samen met nog twee Joodse onderduikers en hun onderduikgeefster op 15 november 1942 gearresteerd. SAA: Politierapporten '40-'45, archiefnummer 5225, inventarisnummer 7304: Rapport nr. 318, 15 november 1942.
- ^ Archieven.nl: Familie-archief van de familie Cohen uit nalatenschap van Max Cohen, Levensloop.
- ^ SAA, Dienst Bevolkingsregister, Archiefkaarten (toegangsnummer 30238): Archiefkaart Renée Maria Weber; Geni: Renée Maria Weber.
Digitale Bestanden (5)
Klassenfoto van Anne op de Voorbereidende school No. 51, Amsterdam, 1935
Copyright: Rechthebbende(n) onbekend
Photographer: De collectie kan worden ingezet voor het publiek
Klassenfoto van Anne op de Voorbereidende school No. 51, Amsterdam, voorjaar 1934
Copyright: Rechthebbende(n) onbekend
Photographer: De collectie kan worden ingezet voor het publiek
Klassenfoto van Anne op de Zesde Montessorischool, Amsterdam, 4 april 1936
Copyright: Rechthebbende(n) onbekend
Photographer: De collectie kan worden ingezet voor het publiek
Klassenfoto van Anne op de Voorbereidende school No. 51, Amsterdam, augustus 1934
Copyright: Rechthebbende(n) onbekend
Photographer: De collectie kan worden ingezet voor het publiek
Niet doen wat je wilt, maar willen wat je doet.
Verslag van onderzoek naar de Zesde Montessorischool en Anne Frank.