Georg Zimmern
Georg Zimmern was een klasgenoot van Margot Frank op het Joods Lyceum.
Persoon
Georg (George) Zimmern was een zoon van Moses (Moritz) Benjamin Zimmern (1885-1944) en Rachel Swirsky (1898-1964).[1] Hij had een oudere zus, Emma.[2] Zijn vader was houthandelaar en was afkomstig uit het Duitse Bruchsal in Baden-Württemberg.[3] Zijn moeder kwam uit Vilnius, Litouwen.[4] De ouders van Georg waren daar op 23 februari 1919 getrouwd, maar hadden zich gevestigd in Arnhem, waar hun twee kinderen, Emma (1922) en Georg (1924), werden geboren. Het gezin verhuisde in januari 1927 naar Amsterdam.[5]
Georg was een leerling van het Amsterdams Lyceum,[6] maar omdat het Joodse leerlingen en docenten per 1 september 1941 werd verboden reguliere scholen te bezoeken, moest hij naar het Joods Lyceum. Hij kwam in klas 4B2, waar ook Margot Frank in zat.[7] Uit een beoordeling door zijn leraren, gedateerd 3 februari 1942, blijkt dat hij een middelmatige leerling was.[8]
Op zijn kaart in de cartotheek van de Joodse Raad staat dat hij als bode-typist voor de Joodse Raad werkte en voor de Estafettedienst.[9] De 'Estafette' was een afdeling van de Joodse Raad die allerlei hand- en spandiensten en kleine opdrachten vervulde, zoals koeriersdiensten. Ze bestond vooral uit jongeren.
Georg werd begin juli 1943 opgepakt en naar Westerbork overgebracht. Daar zag hij zijn ouders terug, die daar al sinds oktober 1942 vast zaten.[10] Ze werden op 4 september 1944 op transport gezet naar Theresienstadt. Van daaruit werd Georg op 29 september 1944 naar Auschwitz gedeporteerd. Vervolgens kwam hij in Gleiwitz, een buitenkamp van Auschwitz terecht, waar hij volgens getuigen in november 1944 aan de gevolgen van dysenterie is gestorven.[9] De vader van Georg werd op 16 oktober 1944 vanuit Theresienstadt op transport gezet naar Auschwitz en daar vermoord. Zijn moeder overleefde Theresienstadt.[10] Zijn zus Emma overleefde de oorlog door onder te duiken in Leeuwarden.[11]
Bron persoonsgegevens.[1] Adressen: Rosendaalsestraat 191, Arnhem;[5] De Lairessestraat 168hs, Amsterdam (januari 1927).[1]
Noten
- a, b, c Stadsarchief Amsterdam (SAA), Dienst Bevolkingsregister, Archiefkaarten (toegangsnummer 30238): Archiefkaart Georg Zimmern.
- ^ SAA, Dienst Bevolkingsregister, Persoonskaarten (toegangsnummer 30408): Persoonskaart Emma Zimmern.
- ^ SAA, Dienst Bevolkingsregister, Gezinskaarten (toegangsnummer 5422): Gezinskaart M.B. Zimmern; Archiefkaarten (toegangsnummer 30238): Archiefkaart Moses Benjamin Zimmern.
- ^ SAA, Dienst Bevolkingsregister, Archiefkaarten (toegangsnummer 30238): Archiefkaart Rachel Swirsky.
- a, b Gelders Archief, Arnhem, 1710 Bevolkingsregister Gemeente Arnhem (reconstructie), Inventaris Z: Zimmern, M. - Rosendaalsestraat 191.
- ^ SAA, 902 Archief van Het Amsterdams Lyceum, 7941 Zimmern, George (08-12-1924); Joods Monument: Georg Zimmern; C.P. Gunning, Gedenkboek 1940-1945 van het Amsterdams Lyceum, Uitgeverij Doorgeven, Amsterdam, 1947.
- ^ NIOD Instituut voor Oorlogs-, Holocaust en Genocidestudies, Amsterdam, W.S.H. Elte (toegang 181e), inv. nr. 2f: Absentenregister klas 4BII Joods Lyceum, 1 maart – 17 juli 1942; Dienke Hondius, Absent: herinneringen aan het Joods Lyceum Amsterdam, 1941-1943, Amsterdam: Vassallucci, 2001, p. 282.
- ^ NIOD, Joodsche Raad voor Amsterdam (toegang 182), Afdeling Onderwijs, Inrichting voor Voortgezet Onderwijs; Beoordelingen en opmerkingen van leraren inzake leerlingen, januari-juni 1942, Leerling Georg Zimmern, IVB2, 3 februari 1942.
- a, b Arolsen Archives - International Center on Nazi Perscuction, Bad Arolsen, Joodsche Raad Cartotheek: DocID: 130405555 (Georg ZIMMEREN).
- a, b Arolsen Archives - International Center on Nazi Perscuction, Bad Arolsen, Joodsche Raad Cartotheek: DocID: 130405568 (Benjamin ZIMMERN MOSES); DocID: 130405570 (Rachel ZIMMERN SWIRSKY).
- ^ United States Holocaust Memorial Museum, Collectie Joods Museum, Amsterdam, Namen van te Leeuwarden opgedoken Joden.