NL

Treesje Lek

Treesje Lek was een klasgenoot van Margot Frank op het Joods Lyceum.

Treesje (Trees) Lek was een dochter van Willem Lek en Eva van Leeuwen.[1] Haar vader was arts (uroloog),[2] haar moeder vepleegster.[3] Ze had een oudere zus Celly Lek (1923) en een jonger zus Stella Lek (1926).[2]

Omdat het Joodse leerlingen en docenten per 1 september 1941 werd verboden reguliere scholen te bezoeken, moest Trees naar het Joods Lyceum in Amsterdam. In het schooljaar 1941-'42 zat zij in klas 4B2, dezelfde klas waar ook Margot Frank in zat.[4] Daarvoor zat ze op het Montessori Lyceum, net als haar jongere zus Stella. Trees en Stella zijn allebei te zien op de jubileumfoto die op 17 mei 1941 ter gelegenheid van het 10-jarig bestaan van het Montessori Lyceum werd gemaakt.[5] Een van haar zussen, Stella, ging ook naar het Joods Lyceum, zij zat in klas 3B1.[6] Uit een beoordeling door haar leraren, gedateerd 8 mei 1942, blijkt dat de leraarprestaties van Trees achteruit gingen en soms ronduit onvoldoende waren.[7] Haar zus Stella kreeg een iets gunstiger beoordeling.[8]

Volgens haar persoonskaart in het bevolkingsregister werkte Trees als hulp in de huishouding.[1] Op haar kaart in de Joodsche Raad Cartotheek staat vermeld dat zij werkte bij de tandheelkundige afdeling van het Algemeen Ziekenfonds in de Beulingenstraat.[9]

Op 2 mei 1943 bleek er in de woning van de familie Lek aan de Weteringschans ingebroken te zijn.[10] Het gezin was toen al opgepakt. Terwijl haar ouders in Westerbork gevangen zaten, kwamen Trees en haar zussen Celly en Stella in Kamp Vught terecht, waar zij tewerk werden gesteld bij het zogenaamde Philips-Kommando: Trees als tandartsassistente, Celly als verpleegster en Stella bij de afdeling medisch analyse.[11] In Westerbork zat ook Bram Asscher, haar vriendje. Uit de brieven aan zijn moeder blijkt dat Bram zich ernstig zorgde maakte over Trees, zijn verloofde, en haar zusjes. Zo vroeg hij of ze Trees en haar zusters brood en boter wil sturen. Ook vroeg Bram of zijn moeder in verband met kou warme kleding naar Westerbork wilde sturen, niet alleen voor hemzelf, maar ook voor de ouders van Trees, die hij zijn schoonouders noemde.[12] Uiteindelijk overleefden alle leden van het gezin Lek de Duitse kampen. Na afloop van de oorlog werden de drie zusjes naar Zweden gebracht om aan te sterken.[11] Op 29 juni 1945 verscheen een advertentie in Aufbau waaruit blijkt dat Trees toen in Zweden zat en contact zocht met een zekere Fritz Lek in New York.[13]

Otto Frank stuurde haar in juni 1947 een exemplaar van Het Achterhuis, met de opmerking dat zij en Bram Asscher in enkele notities voorkomen. Op 2 juli 1947 schreef ze een bedankbrief, en vertelde Otto dat ze inmiddels al een jaar bedlegerig was.[14]

Ze trouwde op 10 april 1951 met bouwkundige en makelaar Wolf de Leon.[1] Wolf, ook wel Wolly, had vanaf september 1942 ondergedoken gezeten bij Henrika (zij werd Hans genoemd) Weisz, die meerdere onderduikers liet schuilen in haar woning op het adres Amstel 188.[15] Kort na de oorlog was Wolly getrouwd met Hans, maar dat huwelijk was geen lang leven beschoren: het werd na een jaar alweer ontbonden.[16] Trees was zijn vierde echtgenote.[16] Volgens onbevestigde berichten was ze ook getrouwd geweest met Bram Asscher.[17] Uit haar persoonskaart in het bevolkingsregister blijkt dit echter niet.[1] Dat zij op school al wat met elkaar hadden, wordt gesuggereerd door Anne die in haar schrijft ze dat zij en Margot op een avond in de badkamer spraken 'over Bram en Trees!'.[18]

Trees werkte na de oorlog als makelaar in onroerend goed.[19]

Bron persoonsgegevens.[20] Adressen: Weteringschans 28hs, Amsterdam; Nicolaas Witsenkade 24hs (sept. ’45),[21] 1e Constantijn Huygensstraat (1953), Zandvoort (1957)..[1]

Noten

  1. a, b, c, d, e Stadsarchief Amsterdam (SAA),Dienst Bevolkingsregister, Archiefkaarten (toegangsnummer 30238): Archiefkaart Treesje Evelijn Lek.
  2. a, b SAA, Dienst Bevolkingsregister, Archiefkaarten (toegangsnummer 30238): Archiefkaart Willem Lek (’82); In memoriam Willem Lek, Nieuw Israelietisch Weekblad, 25 april 1958.
  3. ^ Arolsen Archives - International Center on Nazi Persecution, Bad Arolsen, Joodsche Raad Cartotheek: DocID: 130330513 (Eva LEK V. LEEUWEN).
  4. ^ NIOD Instituut voor Oorlogs-, Holocaust en Genocidestudies, Amsterdam, W.S.H. Elte (toegang 181e), inv. nr. 2f: Absentenregister klas 4BII Joods Lyceum, 1 maart – 17 juli 1942; Dienke Hondius, Absent: herinneringen aan het Joods Lyceum Amsterdam, 1941-1943, Amsterdam: Vassallucci, 2001, p. 282.
  5. ^ Nihom, Channah en Nico Groen (red.), “Kom vanavond met verhalen.” Het Montessori Lyceum in de oorlogsjaren, Amsterdam: Montessori Lyceum Amsterdam, 2008, p. 206 (facsimile lijst van Joodse leerlingen), p. 191 (foto) en p. 197-199 (genummerde contouren en namenlijst).  
  6. ^ Hondius, Absent, p. 276.
  7. ^ NIOD, Joodsche Raad voor Amsterdam (toegang 182), Afdeling Onderwijs, Inrichting voor Voortgezet Onderwijs; Beoordelingen en opmerkingen van leraren inzake leerlingen, januari-juni 1942, Leerling Trees Lek, IVB2, 8 mei 1942.
  8. ^ NIOD, Joodsche Raad voor Amsterdam (toegang 182), Afdeling Onderwijs, Inrichting voor Voortgezet Onderwijs; Beoordelingen en opmerkingen van leraren inzake leerlingen, januari-juni 1942, Leerling Stella Lek, IIIB1, 8 mei 1942.
  9. ^ Arolsen Archives, Joodsche Raad Cartotheek: DocID: 130330532 (Treesje E LEK).
  10. ^ SAA, Gemeentepolitie Amsterdam, inv. nr. 6180: Rapporten bureau Leidseplein, 2 mei 1943, mut. 7.00 v.m.  
  11. a, b Arolsen Archives - Joodsche Raad Cartotheek: DocID: 130330532 (Treesje E LEK)DocID: 130330509 (Celly W LEK); DocID: 381312 (STELLA ENNY LEK).
  12. ^ Kamp Westerbork Digitale Collectie, Correspondentie van Bram Asscher met D.L. Tollenaar, 20 november 1943 - 22 mei 1945.
  13. ^ Aufbau, 29 juni 1945, p. 29.
  14. ^ Anne Frank Stichting, Anne Frank Collectie, Otto Frank Archief, reg. code OFA_100: Correspondentie Otto Frank.
  15. ^ Erik Langeveld, De Lachende Fagottist, Louis Salomons Feuilleton 28 — Amstel 188Louis Salomons Feuilleton 31– Amstel 188 Epiloog.
  16. a, b SAA, Dienst Bevolkingsregister, Archiefkaarten (toegangsnummer 30238): Archiefkaart Wolf de Leon.
  17. ^ E-mail van Dienke Hondius, 26 februari 2012. Dienke heeft de informatie van Ina Polak.
  18. ^ Anne Frank, Dagboek A, 23 maart 1944, in: Verzameld werk, Amsterdam: Prometheus, 2013.
  19. ^ 'Advertentie', Het Parool, 27 oktober 1967.
  20. ^ SAA, Dienst Bevolkingsregister, Archiefkaarten (toegangsnummer 30238): Archiefkaart Treesje Evelijn Lek; 'Familieberichten', De Telegraaf, 19 januari 1982.
  21. ^ SAA, Dienst Bevolkingsregister, Archiefkaarten (toegangsnummer 30238): Archiefkaart Willem Lek (’82).

 

 

Digitale Bestanden (1)

Bram Asscher en Trees Lek, kort na de oorlog